Dla wielu mieszkańców stanu Illinois rozległe obszary naturalne stanowią ucieczkę od stresów codziennego życia. Niezależnie od tego, czy chodzi o polowanie, jazdę na rowerze, biwakowanie czy wędrówki, Illinois oferuje wiele możliwości oderwania się od codziennej rutyny i ponownego połączenia się z naturą.
Jednak dla niektórych miłośników outdooru i poszukiwaczy przygód czas spędzony na łonie natury może wiązać się z mniej oczekiwanym zagrożeniem dla zdrowia: boreliozą.
Chociaż borelioza często objawia się gorączką, bólem stawów lub charakterystyczną wysypką skórną w kształcie muszki, jej objawy związane ze zdrowiem psychicznym są znacznie mniej znane, mimo że mogą być równie wyniszczające.
W stanie Illinois, podobnie jak w wielu innych stanach, występuje kleszcz czarnonogi, który przenosi bakterię Borrelia burgdorferi, patogen wywołujący boreliozę. U osób zakażonych choroba ta może mieć znaczący wpływ nie tylko na ich zdrowie fizyczne, ale także na samopoczucie psychiczne.
Warto również zwrócić uwagę na kleszcze w naszym kraju, ponieważ Europa Środkowa jest obszarem szczególnie narażonym na boreliozę w Europie. Według danych epidemiologicznych 10-20% populacji miało już kontakt z bakterią Borrelia, w wielu przypadkach bezobjawowo. Roczna zapadalność w kilku krajach wynosi 60-300 przypadków na 100 000 mieszkańców, ale rzeczywista liczba przypadków jest prawdopodobnie wyższa ze względu na niedostateczną zgłaszalność boreliozy. Na rozprzestrzenianie się choroby ma wpływ powszechna obecność kleszczy z rodzaju Ixodes, a także czynniki środowiskowe i klimatyczne.
Wpływ boreliozy na zdrowie psychiczne
Oprócz szerokiego zakresu objawów fizycznych, borelioza może również powodować różne problemy ze zdrowiem psychicznym. Poniższy rysunek ilustruje niektóre objawy psychiczne i psychologiczne związane z boreliozą.
Co mówią badania?
Związek między boreliozą a zdrowiem psychicznym potwierdza coraz więcej badań. Badania te pokazują, że choroba może prowadzić do trudności psychologicznych i poznawczych nawet po wyleczeniu infekcji. Dwa poniższe wyniki badań szczególnie dobrze ilustrują psychologiczne skutki boreliozy.
Borelioza a zaburzenia nastroju
Według badania opublikowanego w American Journal of Psychiatry osoby, u których zdiagnozowano boreliozę — niezależnie od tego, czy diagnoza została postawiona podczas hospitalizacji, badania ambulatoryjnego czy opieki w nagłych wypadkach — były o 28% bardziej narażone na rozwój choroby psychicznej.
Ponadto ryzyko prób samobójczych było dwukrotnie wyższe w porównaniu z osobami bez boreliozy.
Stwierdzono, że osoby, u których zdiagnozowano boreliozę, były o 42% bardziej narażone na zaburzenia nastroju, takie jak depresja lub choroba afektywna dwubiegunowa. Powtarzające się infekcje wiązały się z jeszcze wyższym odsetkiem problemów ze zdrowiem psychicznym.
Borelioza a ogólny stan zdrowia psychicznego
W innym badaniu zbadano stan zdrowia psychicznego 60 osób za pomocą kwestionariuszy:
- 30 pacjentów z boreliozą atakującą układ nerwowy
- oraz 30 zdrowych osób z grupy kontrolnej.
Osoby cierpiące na boreliozę częściej niż zdrowi uczestnicy badania zgłaszały lęk, bezsenność, depresję i trudności w funkcjonowaniu społecznym.
Oba badania wyraźnie wskazują na potrzebę zwiększenia świadomości społecznej i dalszych badań w celu zrozumienia wpływu boreliozy na zdrowie psychiczne.
Co można z tym zrobić?
Dzięki odpowiednim środkom ostrożności można znacznie zmniejszyć ryzyko zachorowania na boreliozę i inne choroby przenoszone przez kleszcze, jednocześnie ciesząc się pięknem natury.
- Podczas aktywności na świeżym powietrzu używaj środków odstraszających kleszcze.
- Zabezpiecz odzież i sprzęt permetryną
- W miarę możliwości pozostań na oznakowanych szlakach
- Po powrocie do domu zawsze dokładnie sprawdzaj, czy nie masz kleszczy
Jeśli po ukąszeniu przez kleszcza lub podejrzeniu ukąszenia przez kleszcza wystąpią objawy, skonsultuj się z lekarzem.
Kilka prostych środków zapobiegawczych może znacznie przyczynić się do ochrony zdrowia fizycznego i psychicznego w dłuższej perspektywie.
(C) Fundacja Boreliozy z Lyme
